Al bijna dertien jaar is Richard van Baalen pleegouder. Samen met zijn gezin zorgt hij voor twee pleegdochters, naast zijn twee eigen kinderen. Die ervaring heeft zijn betrokkenheid bij alles wat rondom pleegzorg speelt alleen maar vergroot. Vanuit die rol kwam hij ook in aanraking met initiatieven die pleeggezinnen ondersteunen, zoals vakantiehuis Zonnevylle van Stichting Kinderzorg.
Van nature denkt Richard graag mee over grotere vraagstukken, bijvoorbeeld rondom het onderwijs van zijn (pleeg)kinderen. Na enkele jaren besloot hij zich daarom aan te sluiten bij de Pleegouderraad (POR) van Juvent, waar hij inmiddels al geruime tijd secretaris is.
De kracht van een gezamenlijke stem
De Pleegouderraad van Juvent vertegenwoordigt de gezamenlijke belangen van pleegouders. Binnen de raad wordt gekeken naar alles wat met pleegzorg te maken heeft en worden ervaringen en signalen uit de praktijk meegenomen in besluitvorming.
“Als POR houdt ons werk in dat we alles wat betrekking heeft op pleegzorg binnen Juvent tegen het licht houden. We mogen gevraagd en ongevraagd advies geven over allerlei zaken, zoals de begroting, de aanstelling van een lid van de Raad van Toezicht of bijvoorbeeld Zonnevylle. Bij bepaalde onderwerpen hebben we ook instemmingsrecht, zoals bij de klachtenregeling of een beleidsstuk over medewerker en pleegouder binnen dezelfde organisatie.”
Binnen de Pleegouderraad zet Richard zich samen met andere pleegouders in om ervaringen uit de praktijk hoorbaar te maken en zo bij te dragen aan betere ondersteuning voor pleeggezinnen.
Als passende hulp niet vanzelfsprekend is
Via zijn rol binnen de Pleegouderraad krijgt Richard inzicht in uiteenlopende situaties binnen de pleegzorg.
“We krijgen heel wat zaken mee en helaas zijn er ook gevallen waarin kinderen of jongeren niet de hulp kunnen krijgen die ze wel verdienen. Dat proberen we met z’n allen tot een minimum te beperken.”
Voor de jongeren en ouders die hiermee te maken krijgen, kan dat volgens hem zwaar zijn. Het gevoel van machteloosheid en onbegrip ligt dan snel op de loer. Waar het mogelijk is, probeert de Pleegouderraad mee te denken en gezinnen te wijzen op andere mogelijkheden.
Even op adem komen in Zonnevylle
Voor pleeggezinnen is het belangrijk om af en toe afstand te kunnen nemen van de dagelijkse zorg. Vanuit eigen ervaring weet Richard hoe waardevol een verblijf op een plek als vakantiehuis Zonnevylle van Stichting Kinderzorg kan zijn.
“De ruimte en locatie zijn zo fantastisch dat kinderen weer helemaal opbloeien en zich vrij kunnen voelen.”
Hoewel een vakantie in het algemeen helpend kan zijn, maakt juist de toegankelijkheid van Zonnevylle volgens hem verschil. Door het prijsverschil met andere vakanties wordt het voor veel meer pleeggezinnen mogelijk om er daadwerkelijk even tussenuit te gaan.
“Wanneer er rust en ruimte is, kan iedereen even zichzelf zijn. Even opladen om er daarna weer vol voor te kunnen gaan.”
Binnen zijn eigen gezin ziet hij dat ook duidelijk terug. Zijn oudste dochter, die inmiddels in Nijmegen studeert, probeert er altijd bij te zijn wanneer het gezin naar Zonnevylle gaat. Samen genieten van de rust, de ruimte en een potje tafeltennis hoort daar voor hen echt bij.
Wat pleeggezinnen echt kan ontlasten
Duurzame ondersteuning voor pleeggezinnen zit soms juist in praktische oplossingen. Eén van de dingen die volgens Richard verschil zou kunnen maken, is een vorm van gespecialiseerde opvang.
“We denken dat het pleeggezinnen zou kunnen helpen als er een organisatie is die bekwame oppassers kan faciliteren. Een buurmeisje als oppas werkt vaak niet goed, omdat pleegkinderen vaak een rugzakje hebben en anders benaderd moeten worden.”
Een dergelijke oppascentrale bestaat momenteel niet, maar zou volgens hem veel pleeggezinnen kunnen helpen om zelf af en toe op te laden en even tijd voor zichzelf te nemen.
Waarom steun voor kwetsbare kinderen onmisbaar blijft
Volgens Richard is het belangrijk dat organisaties zoals Stichting Kinderzorg blijven bestaan, juist omdat zij oog hebben voor kinderen die extra kwetsbaar zijn. Die ondersteuning zit niet alleen in een plek als Zonnevylle, maar ook in andere vormen van hulp die het verschil kunnen maken.
“Naast Zonnevylle heeft Stichting Kinderzorg gelukkig ook op andere manieren aandacht voor kwetsbare kinderen. Dat kan bijvoorbeeld een financiële bijdrage aan een project zijn, ofsteun op een andere praktische manier. Zulke initiatieven blijven hard nodig, want zonder die extra hulp dreigen nog meer kinderen tussen wal en schip te vallen.”
Voor de toekomst hoopt Richard dat er nog meer mogelijk wordt voor zowel kinderen als hun pleegouders. Niet alleen in de vorm van ontspanning en tijdelijke ontlasting, maar juist ook in structurele ondersteuning die gezinnen helpt om het op de lange termijn vol te houden. Want hoe beter pleegouders worden ondersteund, hoe meer stabiliteit en rust zij ook aan kinderen kunnen bieden.